در لایحه بانک مرکزی که پس از مراحل متعدد در مجلس به تصویب رسیده و به دولت ابلاغ شده است، برای اولین بار تعریف رسمی و قانونی از رمزپول ارائه شده است. در این طرح، مسئولیت گذاردن دستورالعملها در زمینه رمزپولها و رمزارزها به بانک مرکزی سپرده شده است.
بعد از گذشت چند دهه از تصویب قوانین پولی و بانکی در کشور، مجلس یازدهم با هدف اصلاح این قوانین، طرح بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران را در دستور کار خود قرار داد. این طرح که شامل ۶۷ ماده میشود، پس از چندین بار مراحل مذاکره و بررسی بین مجلس و شورای نگهبان، در نهایت به دولت ابلاغ شده است.
در بند “ض” کلیات این طرح، رمزپول بهعنوان یک نوع پول دیجیتال رمزنگاریشده تعریف شده است که در یک بستر پایگاه داده اشتراکی، بهصورت متمرکز یا غیرمتمرکز ایجاد و بهصورت غیرمتمرکز معامله میشود. در بند ۱۳ قانون بانک مرکزی، مسئولیتهای این نهاد در زمینه رمزپولها و نظارت بر تبادلات آنها تأکید شده است. بانک مرکزی نقش تنظیمگری و رگولاتور بازار رمزپولها را بر عهده دارد. این موضوع برای فعالان این حوزه امیدوارکننده است، اما همزمان، ورود یک نهاد دولتی به تنظیمگری این حوزه نیز موجب نگرانی شده است. در گذشته، بانک مرکزی به حوزه رمزارزها کمتر توجه کرده و بازار را به خودروی علائم میسپرده است.

بانک مرکزی نیز مسئول ایجاد و توسعه بازارهای متشکل ارز و رمزپولهای مجاز است. با توجه به عدم وجود بازار رمزپولها در کشور، به نظر میرسد که بانک مرکزی در برنامه بلندمدت به ایجاد چنین بازاری اقدام نموده و توسعه آن را پیگیری میکند.
ماده ۵۹ قانون بانک مرکزی نیز بر این موضوع تأکید دارد که بانک مرکزی مسئولیت انحصاری ابلاغ دستورالعملهای موردنیاز در حوزه رمزپول را دارد. وجود عبارت انحصاری میتواند نگرانیهایی برای فعالان حوزه رمزپول ایجاد کند. همچنین، نهادهای فعال در حوزه پرداخت، فناوریهای نوین مالی و رمزپول تحت نظارت بانک مرکزی قرار میگیرند و برای فعالیت خود، باید مجوز بانک مرکزی را دریافت کنند. این نهادها همچنین موظف به ارائه اطلاعات و آمار به بانک مرکزی هستند.
چند روز پیش، محمدرضا فرزین، رئیس بانک مرکزی، در مورد تغییر سیاستهای بانک مرکزی در قبال رمزپولها صحبت کرد. او اعلام کرد که در حال برنامهریزی برای رمزپولها هستند و سیاست آنها این است که رمزپولها به شکل قانونی در صادرات و واردات کمک کنند، اما محدودیتهایی در استفاده از آنها در مبادلات داخلی وجود دارد. این محدودیتها به دلیل مبارزه با پولشویی ایجاد شدهاند.

سیاست بانک مرکزی در چارچوب سیاستهای بسیاری از کشورهای دنیاست و تولید رمزپول براساس مقررات آنها امکانپذیر است. در طرح بانک مرکزی، از واژه رمزپول استفاده شده و دقیق نیست که دولت قصد دارد موضوع رمزپول را از رمزارز جدا کند یا خیر. در سند راهبردی جمهوری اسلامی ایران در فضای مجازی، به موضوع رمزارز توجه ویژهای شده و تأکید شده که دستگاه متولی وزارت اقتصاد و دارایی است و بانک مرکزی در طراحی نظام رمزپول همکاری میکند. باید دید که سیاست دولت در آینده در قبال این موضوع چگونه خواهد بود.